۲۰۰ هکتار زمین کشاورزی در مسیر احیای قنات‌ها
۲۰۰ هکتار زمین کشاورزی در مسیر احیای قنات‌ها
مرمت و بازسازی ۸ رشته قنات در شهرستان فنوج با اعتباری بیش از ۵ میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان، امکان تأمین آب ۲۰۰ هکتار از اراضی زراعی و باغی را فراهم کرده است؛ اقدامی که با توجه به وابستگی ۸۰ درصدی کشاورزی این شهرستان به قنوات، اهمیت تعیین تکلیف سایر سازه‌های آبی فرسوده و تداوم برنامه‌های احیایی را دوچندان می‌کند.

به گزارش خبرنگار گروه اقتصادی پایگاه خبری تحلیلی «نخل و نور»، در شهرستان فنوج، جایی که بخش عمده فعالیت‌های کشاورزی به جریان آب قنوات وابسته است، حفظ و احیای این سازه‌های آبی نقشی فراتر از مرمت یک زیرساخت سنتی دارد؛ چراکه هر رشته قنات، بخشی از ظرفیت تولید کشاورزی و پشتوانه معیشت خانوارهایی است که زندگی و فعالیت اقتصادی آن‌ها با آب این منابع گره خورده است.

فنوج با برخورداری از ۱۵۶ رشته قنات، یکی از مناطق متکی به این شیوه سنتی تأمین آب در جنوب سیستان و بلوچستان به شمار می‌رود؛ به‌طوری‌که حدود ۸۰ درصد آب مورد نیاز اراضی کشاورزی شهرستان از این منابع تأمین می‌شود. چنین وابستگی‌ای نشان می‌دهد که فرسودگی، کاهش آبدهی یا تخریب مسیر انتقال آب قنوات می‌تواند مستقیماً فعالیت کشاورزان و استمرار بهره‌برداری از زمین‌های زراعی و باغی را تحت تأثیر قرار دهد.

در این شرایط، مرمت و بازسازی قنوات نه‌تنها اقدامی برای حفظ یک میراث ارزشمند آبی، بلکه ضرورتی برای صیانت از ظرفیت تولید کشاورزی منطقه است؛ ضرورتی که مشارکت بهره‌برداران و تأمین اعتبارات لازم برای احیای سایر قنوات را نیز طلب می‌کند.

مرمت قنوات؛ ضرورتی برای حفظ زمین‌های کشاورزی
احمد ملک‌زهی، یکی از کشاورزان شهرستان فنوج در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «نخل و نور»، با اشاره به وابستگی فعالیت کشاورزان منطقه به آب قنوات اظهار کرد: بخش قابل‌توجهی از فعالیت‌های کشاورزی در این شهرستان به آب قنوات وابسته است و هرگونه کاهش آبدهی یا تخریب مسیرهای انتقال آب می‌تواند تأمین آب مورد نیاز زمین‌های زراعی و باغی را با مشکل مواجه کند.

وی افزود: مرمت و بازسازی قنوات اقدامی مؤثر برای بهبود وضعیت آبیاری، حفظ زمین‌های کشاورزی و تداوم تولید محصولات است و با احیای این منابع آبی، امکان بهره‌برداری بهتر از اراضی و برنامه‌ریزی مطمئن‌تر برای فعالیت‌های کشاورزی فراهم می‌شود.

این کشاورز با تأکید بر ضرورت تداوم اقدامات مرمتی تصریح کرد: با توجه به وابستگی کشاورزی فنوج به قنوات، انتظار داریم مسئولان با تأمین اعتبارات لازم، سایر قنوات نیازمند مرمت را نیز ساماندهی کنند تا این منابع ارزشمند همچنان در خدمت تولید و معیشت کشاورزان منطقه باقی بمانند.

۵/۳ میلیارد تومان برای بازسازی ۸ رشته قنات
محمدنبی یزدانی، مدیر جهاد کشاورزی شهرستان فنوج در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «نخل و نور»، از مرمت و بازسازی ۸ رشته قنات در بخش‌های مرکزی و کتیج طی سال ۱۴۰۴ خبر داد و گفت: این پروژه‌ها با اعتباری بالغ بر پنج میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان اجرا شده و اراضی زراعی و باغی به وسعت ۲۰۰ هکتار را تحت پوشش قرار داده است.

وی با تشریح منابع تأمین اعتبار این طرح‌ها اظهار کرد: اعتبارات پروژه‌های مرمت و بازسازی قنوات از محل اعتبارات ملی و استانی تأمین شده و کشاورزان نیز با مشارکت و پرداخت ۵۳۳ میلیون تومان از محل خودیاری، سهم مؤثری در اجرای این طرح‌ها داشته‌اند.

مدیر جهاد کشاورزی شهرستان فنوج با اشاره به جایگاه قنوات در ساختار کشاورزی منطقه افزود: این شهرستان دارای ۱۵۶ رشته قنات است که حدود ۸۰ درصد آب مورد نیاز اراضی کشاورزی از طریق آن‌ها تأمین می‌شود؛ موضوعی که اهمیت حفاظت، مرمت و نگهداری مستمر این منابع آبی را دوچندان می‌کند.

یزدانی ادامه داد: قنوات از زیرساخت‌های اساسی تولید در بخش کشاورزی شهرستان محسوب می‌شوند و حفاظت از آن‌ها در صیانت از منابع آب، تداوم بهره‌برداری از اراضی کشاورزی و پشتیبانی از فعالیت کشاورزان اهمیت زیادی دارد. بر همین اساس، اجرای طرح‌های مرمتی در کنار مشارکت بهره‌برداران می‌تواند به حفظ و استمرار استفاده از این منابع ارزشمند کمک کند.

احیای قنوات نباید به چند پروژه محدود بماند
مرمت هشت رشته قنات در فنوج، اقدامی در جهت حفظ ظرفیت آبیاری ۲۰۰ هکتار از اراضی زراعی و باغی این شهرستان است؛ با این حال، وقتی ۸۰ درصد آب مورد نیاز کشاورزی منطقه از طریق قنوات تأمین می‌شود، اهمیت این زیرساخت‌ها ایجاب می‌کند که برنامه احیا و نگهداری آن‌ها به چند پروژه مقطعی محدود نماند.

تعیین وضعیت ۱۵۶ رشته قنات، شناسایی منابع آبی نیازمند مرمت، اولویت‌بندی قنوات آسیب‌دیده و پیش‌بینی اعتبارات متناسب با نیاز منطقه، از جمله اقداماتی است که می‌تواند از کاهش ظرفیت بهره‌برداری این منابع جلوگیری کند.

در کنار اجرای طرح‌های عمرانی، توجه به نگهداری مستمر و مشارکت کشاورزان نیز اهمیت دارد؛ چراکه صیانت از قنوات تنها به بازسازی مسیرهای آسیب‌دیده محدود نمی‌شود و استمرار آبدهی و بهره‌برداری از آن‌ها به برنامه‌ریزی بلندمدت نیاز دارد؛ ضرورتی که آینده بخش مهمی از تولید کشاورزی و معیشت بهره‌برداران فنوج به آن وابسته است.

انتهای خبر/